इयूको शिखर सम्मेलनः इरान युद्ध र युक्रेन ऋणमा केन्द्रित

युरोपेली सङ्घ (इयु) का नेताहरूले इरान युद्ध, बढ्दो ऊर्जा मूल्य, आप्रवासन सङ्कट र युद्धग्रस्त युक्रेनलाई ठूलो ऋण दिने विषयमा बिहीबार ब्रसेल्समा शिखर सम्मेलन गर्दैछन् । स्ट्रेट अफ होर्मुज जस्ता प्रमुख जलमार्गको सुरक्षा, तेल र ग्यास आपूर्तिमा बढ्दो दबाब र यसले उत्पन्न गर्ने वैश्विक आर्थिक असरले सम्मेलनलाई उच्च प्राथमिकता दिएका छन् ।

शिखर सम्मेलनमा ऊर्जा सङ्कट समाधानका उपाय, आपूर्ति मार्गको विविधीकरण र युद्धका कारण उत्पन्न वित्तीय जोखिमको व्यवस्थापनमा केन्द्रित हुने अपेक्षा गरिएको छ । एक वरिष्ठ कूटनीतिज्ञका अनुसार कुनै पनि एकल नीति २७ सदस्य राष्ट्रको व्यापक बजारमा पर्ने प्रभावलाई कम गर्न पर्याप्त नहुने भएकाले युरोपेली आयोगले नेता र कूटनीतिज्ञहरूलाई ऊर्जा मूल्य घटाउने विविध ‘टूलबक्स’ प्रस्तावसहित छलफलमा ल्याएको छ ।

इयुभित्रको मतभेद पनि प्रमुख एजेन्डा बन्नेछ । हङ्गेरीका प्रधानमन्त्री भिक्टर ओर्बन र केही अन्य राष्ट्रहरूले युक्रेनलाई आवश्यक ऋण दिन ढिलाइ गरेका कारण गतिरोध रहँदै आएको छ । डिसेम्बरमा ९० अर्ब युरो (एक खर्ब चार अर्ब डलर) ऋणमा सहमति भए पनि जनवरीमा रुसी ड्रोन आक्रमण र ड्रुझबा तेल पाइपलाइन अवरुद्ध भएपछि ओर्बन पछि हट्नुभएको थियो । आगामी चुनावको तयारीमा रहनुभएका रुस समर्थक ओर्बनले ब्रसेल्स र किएभलाई आलोचना गर्दै सार्वजनिक रूपमा आक्रामक रणनीति अपनाइरहनुभएको छ ।

युक्रेनका राष्ट्रपति भोलोदिमर जेलेन्स्कीले ऋणमा अवरोध ‘पूर्णतया अनुचित’ भएको र युद्धका कारण उत्पन्न बजेट सङ्कट सामना गर्न उहाँहरूको देशलाई यी कोष बाहेक विकल्प नभएको बताउनुभएको छ । जर्मन चान्सलर फ्रेडरिक मर्जले पनि रूस विरोधी प्रतिबन्ध र युक्रेनलाई आवश्यक ऋणमा द्रुत सहमति आवश्यक रहेको भन्दै ब्रसेल्समा दृढतापूर्वक समर्थन गर्ने बताउनुभएको छ ।

यस शिखर सम्मेलनले इयुका नेताहरूलाई ऊर्जा, सुरक्षा र वित्तीय सहयोगका संवेदनशील मुद्दामा साझा रणनीति तय गर्ने अवसर प्रदान गर्नेछ, जसले मध्यपूर्वको सङ्कट र युक्रेन युद्ध दुवैबाट उत्पन्न चुनौतीहरू सामना गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्नेछ ।।